• روحانی: اگر این دولت نبود فضای مجازی در اختیار مردم نبود / رئیس جمهور دومین شخص عالی کشور.
    ۱۳۹۹/۱۰/۰۱ ۱۳:۲۰:۴۰

    رئیس جمهور امروز در نشست حقوق اساسی و شهروندی اعلام کرد که رئیس جمهور به عنوان دومین شخص عالی کشور مسئول اجرای قانون است. او با بیان اینکه هرچند قانون اساسی نباید زیاد تغییر کند، گفت: اما بعد از چند دهه تغییر در قانون اساسی ممکن است و می‌توان در موضوعات مهم رفراندوم برگزار کرد. روحانی در بخش دیگری از اظهارات خود تلویحا به اختلاف دولت و مجلس اشاره کرد و ادعای نظارت نمایندگان بر وزرا و دولت را حاصل فهم ناقص از قانون اساسی دانست. رئیس جمهور همچنین فضای مجازی را هدیه دولت یازدهم و دوازدهم به ملت دانست و گفت: اگر این دولت نبود فضای مجازی به این شکل در اختیار مردم قرار نمی‌گرفت. حسن روحانی گفت: مردم باید به حزب رای دهند نظرشخصی من این است اگر نظام ما نظام جمهوریت نبود و انتخابات مبنا نبود، من بعید می‎دانم این نظام تا این روز باقی می‎ماند. جمهوریت و آرای مردم به عنوان بنیان و اساسی است که این نظام را تا کنون حفظ کرده است. مردم اگر مشکلی می‌بینند امید دارند که در انتخابات بعدی فرد دیگری را انتخاب کرده و به راس امور می‎آورند. البته که مشروعیت حکومت دینی و اسلامی بوده و هست. ‌ارای مردم نقش بسیار اساسی دارد منتها ما در کشورمان متأسفانه نظام حزبی نداریم. وقتی در حکومتی به آرای مردم اتکاء می‌شودکه مردم باید رای دهند، اگر سیستم حزبی نداشته باشید کار مقداری سخت می‌شود یعنی با جنجال و سر و صدا نزدیک انتخابات و شعارهای مختلف داده می‌شود. این موضوع در هدایت مردم که چه کسانی را انتخاب کنند مشکل ایجاد می‌کند. اما اگر نظام حزبی باشد راحت تر است در نظام حزبی مدام بحث و گفتگو و چارچوب را مشخص می‌کنند نظام و قانون اساسی ما هم حزبی نیست و بر مبنای حزب بنا نشده است یعنی در انتخابات به فرد را می‌دهیم به حزب رای نمی‌دهیم می‌خواهد مجلس یا شورای شهر یا خبرگان باشد. در ریاست جمهوری هم فیلتر حزبی نداریم. اینها ایرادات نظام انتخاباتی کشور است که باید در باره آن فکر کرد. بحث بازنگری قانون اساسی زمانی که مورد نیاز باشد، اشکالی هم ندارد. قانون اساسی معمولا دیر به دیر در دنیا اصلاح می‌شود. ۳۱ سال است قانون اساسی تغییر نکرده است. قبلاً پس از ۱۰ ساله پس از ارتحال حضرت امام (ره) در قانون اساسی اصلاحاتی انجام گرفت. اما ۳۱ سال قانون اساسی تغییر نکرد و ممکن است زمانی تغییر کند. فهم همه از قانون یکی نیست متاسفانه فهم همه از قانون اساسی یکی نیست، البته در قانون پیش بینی شده اگر در بخشی از قانون نیاز به تفسیر بود، چه نهادی باید تفسیر لازم را انجام دهد. اما قبل از اینکه به تفسیر قانون برسیم، برداشت و فهم خیلی مهم است که از این قانون اساسی ما چه برداشت و چه فهمی داریم. ارکان حکومت یعنی دولت، مجلس و قوه قضاییه فهم مشترکی از قانون اساسی ندارند، این قوا به مانند هم نمی اندیشند و ممکن است در مسائل فنی و مهم اختلاف نظر باشد. زیرا گاهی اوقات می شنویم که بعضی از نمایندگان مجلس می گویند ما باید بر کار وزار نظارت کنیم که این نشان از برداشت ناقص از قانون اساسی است. البته نمایندگان در یک مفهمومی ممکن است از وزار سوال کنند ولی در قانون نظارت بر کار وزرا وجود ندارد و این رییس جمهور است که بر کار وزیر نظارت می کند. به عبارتی نظارت بر کار وزیر از وظایف رییس جمهور است و رییس جمهور اختلاف دو وزیر را حل می کند و هماهنگی بین دو وزیر یا چند وزیر بر عهده رییس جمهور است. مجلس در جاهایی که صلاح می داند می تواند استیضاح را در دستور کار قرار دهد، و همچنن تحقیق و تفحص هم در جاهایی که می داند می تواند به مفهوم نظارت انجام دهد ولی در قانون کلمه نظارت مجلس بر کار دولت ذکر نشده است. رئیس جمهور دومین مقام عالی کشور نکته بسیار مهم قانون اساسی این است که مسئول اجرای قانون اساسی چه کسی است؟ اصل ۱۱۳ قانون اساسی چند مساله دارد جایگاه رییس جمهور را تعریف می کند و می گوید رییس جمهور دومین مقام کشور است و عالی ترین مقام رسمی کشور بعد از رهبری، رئیس جمهور است بلافاصله بعد از این می گوید مسئول اجرای قانون اساسی است، یعنی کسی که بعد از رهبری بالاترین مقام کشور است مسئولیت اجرای قانون اساسی را به عهده دارد و جز مواردی که البته بر عهده رهبری است. این موضوع خیلی روشن و شفاف است وقتی اول و آخر این قانون خوانده می شود معنایش این است که رییس جمهور در قوه مجریه مسئول اجرای قانون اساسی است. گفتن این حرف لغو است معلوم است هر کسی در بخش خود مسئول اجرای قانون است این موضوع گفتن ندارد و حرف بی خاصیت و بی معنایی است یکی از جاهای که تفسیر نمی خواهد همین نکته است و اختلاف برداشتی در این زمینه وجود ندارد. امکان برگزاری رفراندوم شورای نگهبان هم همیشه تفسیرش یکی نیست؛ در هر دوره یکجور تفسیر می‌کند. کما اینکه راجع به اصل ۱۱۳ تفسیرهای مختلفی در مقاطع مختلف شده است. این هم بخش بسیار مهمی است. معتقدم اصل ۵۹ قانون اساسی می‌تواند خیلی مهم باشد. در مقاطعی که واقعاً‌ یک اختلاف نظر اساسی وجود دارد و یک فکر واحد در کشور نیست، مهم است. البته باید در جو آرامی رخ دهد و موضوع مهمی در میان باشد. بحث و بررسی بشود و بعد هم در اختیار آراء‌ عمومی مردم گذاشته و رفراندومی بشود و مردم نظر بدهند. البته سازوکار این در قانون اساسی خیلی پیچیده در نظر گرفته شده و به سادگی اجرا نمی‌شود ولی چون به‌هر صورت یکی از اصل‌های قانون اساسی است می‌شود بعد از ۴۰ و چندسال یک بار در موضوع مهمی اجرا و پیاده کرد و این می‌تواند خیلی هم مهم باشد در مواردی که حائز اهمیت است. هر فرد یک رسانه دارد یکی از وعده‌هایی که به مردم دادم، حقوق شهروندی بود، گفتم منشور حقوق شهروندی را اعلام و به مردم اعلام کنیم. چند بار دوستان پیش‌نویس‌هایی را تهیه کردند تا آنکه من با تعدادی از حقوقدانان دیدار کردم. آنها سوال کردند مبنای شما برای نوشتن منشور حقوق شهروندی چیست و در چه جایگاهی می‌خواهی بنویسید. این لایحه است یا آئین‌نامه است. خیلی بحث شد. گفتم مبنا اصل ۱۳۴ قانون اساسی است و بعد هم می‌تواند به شکل لایحه تبدیل شود. بعد از آن جلسات زیادی برگزار شد تا منشور منقحی تدوین شود و افرادی مسئولیت آن را برعهده داشتند. ابن منشور برای این تهیه شد که مردم بدانند حقوق‌شان چیست و مسوولان اجرایی کشور و سایر مسوولان هم بدانند که این حقوق و تکالیف وجود دارد. این جزو افتخارات دولت یازدهم است که در دولت دوازدهم ادامه یافت. گزارش مفصلی توسط معاونت اداری و استخدامی به ما داده شده که خیلی خوب بود که این منشور در ادارات مختلف در حال اجرایی شدن است. اما به اینکه حقوق شهروندی تدوین و منتشر شود اتکا نکردیم. تلاش کردیم حقوق شهروندی را اجرا کنیم. مردم بتوانند نظرات خود را اظهار کرده و آرای خود را نسبت به افراد در صندوق بیندازند. تلاش ما در دولت این بود که مردم نظر خود را بیان کنند و رای خود را بدهند و همه جناح‌ها و احزاب نمایندگان خود را معرفی کرده و در انتخابات شرکت کنند. آزادی‌های مردم در دانشگاه‌ها، اجتماعات، اعتراضات، روزنامه‌ها، رسانه‌ها شرایط امروز از قبل دولت یازدهم بهتر است. البته تکنولوژی هم به ما کمک کرد. دولت یازدهم و دوازدهم در فضای مجازی کار بزرگی کرد. اگر این دولت نبود فضای مجازی در اختیار مردم نبود. فداکاری و ایستادگی زیادی شد تا مردم از فضای مجازی استفاده کنند. در کنارش هم سعی کردیم دولت الکترونیک را ترویج کنیم. کار زیادی در این باره انجام شده است. شفافیت زیادی هم بر اساس فضای مجازی ایجاد شده است. بودجه را الان همه مردم می‌دانند چگونه است. حضور مردم در صحنه نقد و اعلام نظر مردم شرایطش با گذشته متفاوت است. الان همه مردم یک رسانه دارند و می‌توانند نظر خود را اعلام کنند. یکی از کارهای دولت‌های یازدهم و دوازدهم فضای مجازی بود که به مردم هدیه کرد و مردم با موبایل هوشمند با همدیگر در تماس هستند و بسیاری از اطلاعات را به شکل آنلاین در اختیار دارند.